ECJbX0hoe8zCbGavCmHBCWTX36c

Φίλες και φίλοι,

Σας καλωσορίζω στην προσωπική μου ιστοσελίδα «Περί Αλός» (Αλς = αρχ. ελληνικά = η θάλασσα).
Εδώ θα βρείτε σκέψεις και μελέτες για τις ένδοξες στιγμές της ιστορίας που γράφτηκε στις θάλασσες, μέσα από τις οποίες καθορίστηκε η μορφή του σύγχρονου κόσμου. Κάθε εβδομάδα, νέες, ενδιαφέρουσες δημοσιεύσεις θα σας κρατούν συντροφιά.

Επιβιβαστείτε ν’ απολαύσουμε παρέα το ταξίδι…


Κρίστυ Εμίλιο Ιωαννίδου
Συγγραφεύς - Ερευνήτρια Ναυτικής Ιστορίας




Πέμπτη, 28 Σεπτεμβρίου 2017

Η Διαβόητος Βιαία Ναυτολογία στο Βρετανικό Ναυτικό ΜΕΡΟΣ Β


Η Διαβόητος Βιαία Ναυτολογία στο Βρετανικό Ναυτικό

ΜΕΡΟΣ Β

Περί Αλός

του Ηλία Μεταξά
τ. Οικονομικού Αξιωματικού του Ε.Ν.

Δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Ναυτική Επιθεώρηση»,
έκδοση Υπηρεσίας Ιστορίας Ναυτικού/ΓΕΝ,
τεύχος 598, σελ. 30, ΔΕΚ 2016- ΦΕΒ 2017.
Αναδημοσίευση στο Περί Αλός με την έγκριση της ΝΕ.





The Press Gang, 1858 (ελαιογραφία),
Johnston, Alexander (1815-91).
 Ferens Art Gallery, Hull Museums,
UK / The Bridgeman Art Library.

Συνέχεια από το Α ΜΕΡΟΣ

 

2) Η “Impress Service” υποτίθεται ότι επεριορίζετο μόνον στην σύλληψη των “Seamen”.

Αλλά στην λέξη «ναυτικούς» απέδιδαν ευρυτέραν έννοια. Τα όρια ηλικίας τους ήσαν από 18 έως 55 ετών, αλλά και αυτά ηγνοούντο. Από το 1795 η Βρετανία και η Ιρλανδία ήσαν διηρημένες σε 32 Περιφερειακές Διοικήσεις και η “Impress Service” διέθετε 85 τέτοιες «Συμμορίες». Στους κύριους λιμένες Διοικητής τους ήταν ένας “Regulating Captain”. Αυτός ο βαθμός σε ελεύθερη και περιφραστική μετάφραση αποδίδεται ως Πειθαρχικός Πλοίαρχος. Ήταν περιορισμένων καθηκόντων, δηλαδή μόνον δι’ υπηρεσίαν ξηράς, ενδεχομένως λόγω τραύματος ή μεγάλης ηλικίας. Ίσως και λόγω επαγγελματικής ανεπαρκείας να κυβερνήσει ένα μεγάλο Πολεμικό πλοίο που θα άρμοζε στον βαθμό του.

Στους ήσσονος σημασίας λιμένες επί κεφαλής ήταν ένας “Lieutenant”. Στην σύνθεση αυτής της παναθλίας Υπηρεσίας υπήρχαν συνολικώς 84 Lieutenants, και αυτοί συνήθως ηλικιωμένοι που είχαν χρόνια να πατήσουν σε καράβι. Οι Αξιωματικοί αυτής της ποιότητος προφανώς δεν είχαν άλλην επιλογήν. Διά να παραμείνουν στο Ναυτικό, έστω και με “Half-Pay”, απεδέχοντο αυτήν την
υποτιμητική τοποθέτηση δι’ έναν Αξιωματικό Καριέρας. Οι Υπαξιωματικοί ανήρχοντο σε 162 και οι Ναύτες σε 754. Όλοι ήσαν πάνοπλοι και αδίστακτοι. Την βάση τους την αποκαλούσαν σκωπτικά “Rendezvous”. Oι συμμορίες τους σπανίως απετελούντο από κανονικούς Ναύτες παρά μόνον όταν απεβιβάζοντο από τυχόν ναυλοχούντα Πολεμικά, ως κανονικά Αγήματα, δια να συμπληρώσουν τους ελλείποντας από την σύνθεση του Πληρώματός τους.

Οι επί κεφαλής των “Press - Gangs” απευθύνοντο στα «ευγενή» στελέχη των τοπικών κοινωνιών π.χ. παλικαράδες, νταήδες, τραμπούκους κ.ο.κ. και τους προσελάμβαναν έναντι αμοιβής. Όλοι αυτοί οι «κύριοι» με την ένταξή τους στις συμμορίες είχαν διπλό κέρδος. Απέφευγαν να γίνουν οι ίδιοι θύματα της Βιαίας Ναυτολογίας και είχαν και χρηματικές απολαβές. Κατά κανόνα ήσαν αργόσχολοι, άνεργοι ή άεργοι. Αλώνιζαν την Χώρα δια να βρουν ατυχείς «νεοσυλλέκτους». Δι’ έξοδα κινήσεως οι Αξιωματικοί ελάμβαναν 3 Pennies ανά μίλι. Οι απλοί Gangers 1 Penny ανά μίλι. Διά κάθε ταλαίπωρο που άρπαζαν εισέπρατταν 10 Shillings.

Υπενθυμίζουμε : 1 Pound Sterling = 20 Shillings. 1 Shilling = 12 Pennies. 1 Penny = 4 Fardines. Ως εικώς εστί, επικρατούσε μεγάλη διαφθορά. Πολλά υποψήφια θύματα δωροδοκούσαν τους Gangers διά να γλυτώσουν από την αρπάγη τους. Δι’ έναν ευκατάστατον δεν ήταν υπέρογκο ποσόν οι 10 Λίρες, προκειμένου να μείνει ελεύθερος.


Το HMS ''Pique'',40guns, με Πλοίαρχο
τον CHB Ross αιχμαλωτίζει το ισπανικό
Μπρίκι ''Orquijo'', (18 Φεβρουαρίου1805).
Ελαιογραφία του Thomas Whitcombe  (1763–1824).

To “Impressment” υπήρχε στην Αγγλία πολλούς αιώνες προ των «Γαλλικών Πολέμων». Σταδιακώς είχαν δημιουργηθεί και οι συγκεκριμένοι «κανόνες» αρπαγής πολιτών. Επισήμως δεν μπορούσαν να συλλάβουν Αλλοδαπούς, αυτοί όμως είχαν το δικαίωμα τάχα να καταταγούν μόνοι τους.
Εάν ένας Αλλοδαπός είχε νυμφευθεί Βρετανίδα Υπήκοο ή είχε εργασθεί σε Βρετανικό Εμπορικό πλοίο επί δύο έτη, εκινδύνευε να απαχθεί.
Οι Αμερικανοί είχαν το μεγαλύτερο πρόβλημα, ειδικότερα οι Ναυτικοί. Η Κυβέρνησίς τους δια να τους προφυλάξει, κατά κάποιον τρόπον, εξέδωσε και τους εφοδίασε με τα λεγόμενα “Protections”.
Ήταν ένα κάποιο είδος Ναυτικού Φυλλαδίου, το οποίον περιείχε μίαν γενική περιγραφή του φέροντος. Το μόνον που έπρεπε να κάνουν οι κάτοχοι αυτών των εντύπων ήταν να ορκισθούν ενώπιον Συμβολαιογράφου ότι ήσαν Αμερικανοί Πολίτες, γεννηθέντες στην συγκεκριμένη Πολιτεία και την συγκεκριμένη ημερομηνία τους.

Η Βρετανική Κυβέρνησις αντιδρούσε σε αυτά πράγματα, ισχυριζομένη ότι όποιος είχε γεννηθεί Βρετανός, δεν μπορούσε να αλλάξει την Εθνικότητά του, απλώς και μόνον μετακινούμενος σε άλλη Χώρα. Σ’ εκείνα τα χρόνια, χωρίς Πιστοποιητικά Γεννήσεως, χωρίς φωτογραφίες κ.λπ. ήταν πολύ δύσκολο να αποδείξει κάποιος την Υπηκοότητά του. Δια τους Αμερικανούς ακόμη χειρότερα καθ’ όσον είχαν την πρόσθετην ατυχία να ομιλούν μόνον Αγγλικά. Στον ποταμό Τάμεση όπου ήσαν δεμένα Αμερικανικά Εμπορικά απήγαγαν πολλούς Αμερικανούς Ναύτες και παρενέβη ο Πρέσβης των Η.Π.Α. Το “Impressment” εις βάρος Αμερικανών Πολιτών ήταν μία από τις αιτίες που οδήγησαν στον «Αγγλο-Αμερικανικό Πόλεμο» του 1812-14. Οι σύγχρονοι Αμερικανοί Ιστορικοί τον αποκαλούν και «Δεύτερεύοντα Πόλεμον της Ανεξαρτησίας».

Οι Βρετανικές Αρχές εμίμηθησαν τις Αμερικανικές και εξέδιδαν και αυτές τα δικά τους “Protections”. Yπήρχαν διάφοροι τύποι, από αυτά του Nαυαρχείου, μέχρι του “Trinity House”. Αυτή είναι η ονομασία του πασίγνωστου Οργανισμού εν συντομία. Η πλήρης είναι η εξής μακροσκελής:

«The Master Wardens and Assistants of the Guild Fraternity or Brotherhood of the most Glorious and Undivided Trinity and of Saint Clemens in the Parish of Deptford Strond in the County of Kent». Τον είχε ιδρύσει το 1514 ο Βασιλεύς ΗΕΝRΥ 8ος (1491-1547).

Αυτά τα Βρετανικά “Protections”, εν αντιθέσει προς τα Αμερικανικά, είχαν ακριβή περιγραφή του ανδρός. Τα έφεραν πάντοτε μαζί τους και τα επεδείκνυαν σε κάθε έλεγχο. Όμως, και αυτά τα αγνοούσαν σε περιόδους μεγάλης εντάσεως που από τότε τις αποκαλούσαν “Ηot Press”. To Nαυαρχείον έδιδε την αυστηρή διαταγή : “Press From All Protections”.

3) Οι Quota Acts, ερμηνεύονται ως Νομοθετικές Πράξεις Αναλογίας. Το 1795 ο Πρωθυπουργός William Pitt (1759-1806), έφερε δύο τέτοιες στο Κοινοβούλιο. Με τις Πράξεις αυτές επέβαλε σε κάθε Κομητεία να προσφέρει στο Ναυτικό έναν αριθμόν ανδρών, αναλόγως του ποσοστού του πληθυσμού της, και βάσει του αριθμού των λιμένων που ευρίσκοντο στην περιοχή της.
Π.χ. το London ώφειλε να δώσει 5.704 άνδρες, ενώ το Yorkshire, η μεγαλυτέρα Κομητεία σε έκταση, έπρεπε να δώσει μόνον 1.081 άνδρες.
Διάφορες Κομητείες προθυμοποιήθησαν να συνεισφέρουν άνδρες προς κατάταξιν, αλλά λίγοι παρουσιάσθησαν. Τοιουτοτρόπως ηναγκάσθησαν να καταφύγουν ξανά, ως προαναφέραμε, στους καταδικασθέντας σε φυλάκιση.

Βάσει της ισχυούσης τότε Ποινικής Νομοθεσίας, ακόμη και δια μικροαδικήματα προεβλέποντο αυστηρές ποινές φυλακίσεως, ενίοτε και ποινή θανάτου. Επομένως η «στράτευσις» ήταν ελκυστική διέξοδος διότι εφ’ όσον θα είχαν επιζήσει του πολέμου και των άλλων κακουχιών, θα μπορούσαν να ελπίζουν και σε κάποια σύνταξη. Το δυσάρεστο ήταν ότι οι πλείστοι εξ αυτών εξερχόμενοι της φυλακής ήσαν σε πάρα πολύ κακή υγεία. Συνήθως έπασχαν από τύφο, φυματίωση, πυρετό της φυλακής κ.ο.κ. Τα νοσήματα αυτά τα μετέδιδαν μέσα στα υγιή πλοία.

Οι Κυβερνήτες των Πολεμικών εχρειάζοντο ειδικευμένους άνδρες δια να ταξιδεύσουν τα καράβια τους και όχι ασχέτους στεριανούς. Πάντως χωρίς αμφιβολία το μεγάλο ποσοστό των «στρατολογημένων» ήσαν όντως Ναυτικοί.
Ομολογουμένως η συντριπτική πλειοψηφία των απαχθέντων μόλις κατώρθωναν να αποδείξουν την ιδιότητά τους, αφίεντο ελεύθεροι. Η Βρετανική Κυβέρνηση δεν μπορούσε να «φτιάξει» καλούς Ναύτες, όπως έφτιαχνε καλούς Στρατιώτες, ειδάλλως δεν θα εχρειάζετο το φρικτό “Impressment”.
Το Ναυαρχείο εξέδιδε “Warrants” και “Orders” και τους παρείχε όσο μπορούσε κάλυψη ακόμη και στις παρανομίες τους. Συνήθως κάθε Gang απετελείτο, στα χαρτιά τουλάχιστον, από 10 άνδρες, οι οποίοι στην πλειοψηφία τους προήρχοντο από στεριανά επαγγέλματα, προτού τους κατατάξουν βιαίως και τους ιδίους. Δια να επιβεβαιώσουν ότι το θύμα τους ήταν ναυτικός, κοίταζαν τις παλάμες του δια να βρουν ρόζους και ίχνη πίσσας. Από αυτά ακριβώς τα λερωμένα χέρια προέρχεται ο τρόπος που χαιρετά το Βρετανικό Ναυτικό με την παλάμη να στρέφεται προς τα μέσα, ώστε να μη φαίνονται οι βρωμιές. Ενώ ο Βρετανικός Στρατός χαιρετά με την παλάμη στραμμένη προς τα έξω.

Το σύστημα του “Impressment”, σήμερα το βλέπουμε (και είναι) απαίσιο. Ουδείς επείθετο με υποσχέσεις δια περιπέτεια, δόξα και πλούσια μερίδια να καταταγεί εθελοντικώς. Ως εκ τούτου οι “Press Gangs” είχαν την δική τους αλάνθαστη μέθοδο. Τους ξυλοκοπούσαν και τους συνελάμβαναν ή τους μεθούσαν και τους απήγαγαν. Δυστυχώς, τότε πολλοί το θεωρούσαν ως απoδεκτόν, δια
μη πούμε και δημοφιλές. Όμως, οι Τοπικές Αρχές έκαναν ότι ήταν δυνατόν δια να παρεμποδίζουν τις «επιχειρήσεις» των συμμοριών. Αλλά και οι απλοί Πολίται εύρισκαν πολλούς τρόπους, νομίμους ή όχι, να αντιστέκονται κατά του “Impressment”, ή να ξεγελούν τους «νταήδες» των “Press Gangs”. Αυτές είχαν την έδρα τους σε διάφορα μέρη στην στεριά. Υπήρχαν και οι περιπτώσεις, όπως προαναφέραμε, που απεβιβάζοντο τα επίσημα Αγήματα από τα Πολεμικά πλοία. Πολλοί απαχθέντες απηλευθερώνοντο από το οργισμένο πλήθος το οποίον ξυλοφόρτωνε τις «Συμμορίες».
Σε συγκεκριμένες περιπτώσεις έριχναν και πυροβολισμούς εναντίον των «Γραφείων» τους.

Το 1813 στο NEWCASTLE, κάποιος Ναύτης ονόματι Βell το έσκασε από το “Press Room” όπου τους κλείδωναν φορώντας τα ενδύματα της αδελφής του, η οποία τον είχε επισκεφθεί. Το “Press Room” να μη γίνει παρανόηση ότι ήταν δια συνεντεύξεις του Τύπου. Το έλεγαν έτσι επειδή ανήκε στο “Press-Gang” και το είχαν ως Μπαλαούρο.

Στο CORK της Ιρλανδίας κάποιος παρίστανε τον νεκρό μέσα στο φέρετρο και οι γυναίκες έκλαιγαν γύρω του, αλλά ο Lieutenant-Αγηματάρχης τον αντελήφθη. Χιλιάδες τέτοια τραγελαφικά συμβάντα είναι καταγεγραμμένα. Στο HARWICH, μαζί με τους άλλους, απήγαγαν και τον παππά της ενορίας. Στο BRIXHAM ήρπασαν τον Αστυνόμο και έναν μουγγό.

Τα Βρετανικά Εμπορικά πλοία ήσαν ο πρώτος στόχος των εγκληματικών “Press-Gangs”. Toυς απηγόρευαν τον απόπλου μέχρι να φθάσουν και να αρπάξουν όσους εκ του Πληρώματος δεν είχαν «Πιστοποιητικά Απαλλαγής». Επίσης, μπορούσαν να σταματήσουν ένα Εμπορικό στο πέλαγος και να κάνουν κλήση Πληρώματος. Πρότειναν στους «Εμπορικάντζες» να καταταγούν στο R.N. εθελο-
ντικώς, οπότε θα είχαν και μερτικό από την Λεία Πολέμου, ειδάλλως θα τους έπαιρναν με την βία. Πολλοί Εμποροπλοίαρχοι παρέδιδαν κάποια Μέλη του Πληρώματός τους, τα οποία ήθελαν να ξεφορτωθούν από το καράβι τους. Όμως, πολλοί άλλοι Καπετάνιοι κατεσκεύαζαν κρυψώνες δια να κρύψουν έναν ή δύο χρησίμους ανθρώπους τους.



«Press Gang». Καρικατούρα του 1780.
Πηγή: Vaisseau de Ligne, Time Life, 1979.

Ο κανών ήταν να αφήνουν στον Καπετάνιο τους Αξιωματικούς και τους Μαθητευομένους του, οι οποίοι ήσαν απολύτως απαραίτητοι δια την ασφαλή πλεύση. Επίσης, αρκετούς άνδρες από το Κατώτερο Πλήρωμα, ώστε να είναι δυνατόν να ταξιδεύσει το πλοίο του. Αλλά και αυτός ο κανών άφηνε πολλά περιθώρια δι’ ευρυτάτην ερμηνεία και εφαρμογή. Οι επί κεφαλής των Συμμοριών ελάμβαναν αμοιβή 1 Λίρα δια κάθε έναν που προσήγαγαν δια «κατάταξη».

Ένα παράδοξο φαινόμενο ήταν ότι πολλοί απαγόμενοι υπετάσσοντο στην μοίρα τους με στωικότητα, τουλάχιστον μέχρι να τους παρουσιασθεί η ευκαιρία να δραπετεύσουν. Οι ευκαιρίες ήσαν πολλές κατά τους πρώτους μήνες της καταναγκαστικής «θητείας» τους. Οι λιποταξίες βαθμηδόν εμειούντο, μέχρι και τον 18ον μήνα.

Μετά ήσαν πολύ λίγες. Στους δραπέτες έγραφαν δίπλα στο όνομα τους την ένδειξη «R», η οποία σήμαινε “Run” = φυγάς.

Επισημαίνουμε πάλι, την προθυμία πολλών θυμάτων να ενταχθούν στην ίδια “Press Gang” που τους συνέλαβε. Απέφευγαν την σκληρήν υπηρεσίαν επάνω στα καράβια. Δια να σιγουρέψουν την θέση τους επεδείκνυαν πολύ σκληρή συμπεριφορά. Εγένοντο χειρότεροι και από εκείνους, οι οποίοι τους είχαν συλλάβει.

Δια να αποτρέψουν απόπειρες δυναμικής απελευθερώσεως των «Νέοσυλλέκτων» ή τις νομικές παρεμβάσεις από τους συνηγόρους τους, εναύλωναν μικρά σκάφη, τα λεγόμενα “Press Tenders”. Τα αγκυροβολούσαν «αρόδου» κοντά στην περιοχή δράσεώς τους. Κάθε ημέρα μετέφεραν επ’ αυτών όσους άρπαζαν και τους κλείδωναν στο αμπάρι. Η διαβίωση εκεί ήταν φρικτή επί εβδομάδες. Ένας λογικός υπολογισμός ανεβίβαζε τους βιαίως ναυτολογηθέντας στο ήμισυ των Ναυτών του Royal Navy.

Παραλλήλως, oι «αρμόδιοι» της Ναυτολογίας μετήρχοντο και μίαν άλλη δολίαν μέθοδο δια να τους υποχρεώσουν να τους ακολουθήσουν. Όπως τα έπιναν μαζί με τα υποψήφια θύματα τους στις ταβέρνες και τους «έψηναν», τότε έβαζαν επάνω στο τραπέζι και κάποια κέρματα, δήθεν ως την προκαταβολή του “Prest Money”. Επομένως εθεωρείτο ως να είχαν συμφωνήσει να καταταγούν, ακόμη και εάν δεν είχαν καν ακουμπήσει τα χρήματα, πολύ δε περισσότερο να τα βάλουν στην τσέπη τους. Δι’ αυτό και υπήρχαν οι γυάλινες κούπες με τον διαφανή πάτο, οπότε οι δυνητικώς κατατασσόμενοι να μπορούν να βλέπουν τι συμβαίνει από κάτω την στιγμή που εσήκωναν την κούπα διά να πιουν. Επίσης, ο γυάλινος πάτος εχρησίμευε δια να βλέπουν μήπως τους κολλήσουν στην κοιλιά κάποια πιστόλα ή στιλέτο και τους εξαναγκάσουν να τους ακολουθήσουν έξω από το «καπηλειό» ή ενδεχομένως έξω από κάποιο άλλο «αμαρτωλό κατάστημα». Εν συνεχεία να τους «τσουβαλιάσουν» στην τοπική βάση τους ή στο ναυλοχούν πολεμικό πλοίο ή στο “Press Tender”.

Ο γράφων προ πολλών ετών, όταν ακόμη θαλασσοπορούσε, είχε δει στην Αγγλία μία τέτοια συλλεκτική κούπα.
Mεταξύ των εμπολέμων, Βρετανίας και Γαλλίας, υπήρχε μία συμφωνία και ένα σύστημα ανταλλαγής αιχμαλώτων. Οι Βρετανοί συνελάμβαναν περισσοτέρους από ό,τι οι Γάλλοι.
Αλλά και σε αυτές τις περιπτώσεις έκαναν παρασπονδίες. Οι Φρεγάτες και οι Σκούνες του Royal Navy, αναχαίτιζαν τα ναυλωμένα εμπορικά πλοία με τα οποία επέστρεφαν στην πατρίδα τους οι Βρετανοί πρώην αιχμάλωτοι άρτι
απελευθερωθέντες. Άρπαζαν εν πλώ όσους εχρειάζοντο και τους λοιπούς τους επέστρεφαν στην “Impress Service”.

Eκτός αυτού, οι “Press-Gangs” καραδοκούσαν στους λιμένας που επέστρεφαν τα καράβια με τους «παλινοστούντας» και τους άρπαζαν δια νέα «θητεία». Επειδή οι των Εμπορικών συμπαθούσαν τους ταλαιπωρημένους που επί τέλους γύριζαν στα σπίτια τους, αντιδρούσαν με τον τρόπο τους. Προσήγγιζαν σε παραλίες που εγνώριζαν ότι δεν υπήρχαν οι “Press-Gangs” και τους απεβίβαζαν συνήθως την νύκτα στα γρήγορα, πριν καταφθάσουν οι συμμορίες.

Όλοι αυτοί οι δυστυχισμένοι δεν είχαν δώσει όρκο πίστεως και υπακοής στον Βασιλέα. Ως εκ τούτου οι Κυβερνήτες και τα λοιπά Μόνιμα Στελέχη του R.N. δεν τους είχαν καμμίαν εμπιστοσύνη.

Υπήρχαν όμως οι Marines = Πεζοναύτες, οι οποίοι ήσαν κανονικά στρατευμένοι και ορκισμένοι. Ως εκ τούτου απήλαυαν της εμπιστοσύνης της Ιεραρχίας, η οποία εστηρίζετο σε αυτούς. Μόνον έτσι μπορούσαν να διοικούν τα Πλοία του Βασιλέως, με το-σο σκληρή πειθαρχία, η οποία συχνά εγένετο κτηνώδης. Οι Πεζοναύτες ενδιαιτώντο σε χώρο μεταξύ των διαμερισμάτων των Αξιωματικών και του Πληρώματος. Έτσι, εσχημάτιζαν, τρόπον τινά, μία ζώνη ασφαλείας δι’ αποτροπήν ανταρσίας, πράγμα καθόλου σπάνιο τις εποχές εκείνες, λαμβάνοντας υπ’ όψιν τις τραγικές συνθήκες διαβιώσεως και τις απάνθρωπες τιμωρίες. Εάν όντως εξεδηλούτο ανταρσία, οι Πεζοναύτες όφειλαν να την καταστείλουν και να προστατεύσουν τους Αξιωματικούς τους. Δια να επιβραβεύσουν την αφοσίωσή τους, το 1802 τους απένειμαν το τιμητικό πρόθεμα “Royal” στον τίτλο τους. Έκτοτε ονομάζονται “Royal Marines”. Συγκαταλέγονται μεταξύ των κορυφαίων «Ειδικών Δυνάμεων» παγκοσμίως.

Όλοι αυτοί ερρίπτοντο μέσα στα καράβια ως ανθρώπινα ράκη. Παρ’ όλα αυτά, αυτοί οι ίδιοι συνετέλεσαν με το αίμα τους στην ενδυνάμωση του Ναυτικού, του σιωπηλού Όπλου, όπως το αποκαλούσαν οι Βρετανοί. Εδημιούργησαν την παγκόσμιαν ισχύ του Ηνωμένου Βασιλείου. Ο Αrthur Wellesley (1769-1852), 1stDuke of Wellington, είχε δηλώσει:

«Εάν κάποιοι θέλουν να μάθουν την ιστορίαν αυτού του πολέμου, θα τους πω ότι είναι η θαλασσία υπεροχή μας που μου δίνει την δύναμη να διατηρώ τον Στρατό μου, ενώ ο εχθρός είναι ανίκανος να πράξει το ίδιο».
ΠΗΓΗ: Περί Αλός http://perialos.blogspot.gr/2017/09/blog-post.html
 

Βιβλιογραφία

‘The Naval History of Great’, του William James , Richard Bentley Ltd, London, 1859.

‘The British Fleet’, του Commander Charles N. Robinson, George Bell & Son Ltd, London, 1895.

‘Nelson and his Times, του Rear Admiral - Lord Charles Beresford, Harmsworth Bros, London, 1900.

’Navies in History’,του Clark G. Reynolds, Naval Institute Press, Annapolis, 1908.

’The Wonder Book of the Navy’, τoυ Harry Golding, Ward & Lock & Co. LTD, 1922.

’The Majesty’s Ships and their Forbears’, τoυ Cecil King, Studio Publications, London, 1940.

Τhe Line of Battle / Sailing Warship 1650-1840’, τoυ Robert Gardiner, Conway Maritime Press, London, 1992.

’Nαυτικοί Βαθμοί και Στολές - Ιστορία και Παράδοση’, του Ηλία Μεταξά, (υπό έκδοσιν), Πειραιεύς, 2016.

 

Το Περί Αλός προτείνει:

Η  ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ   ΙΣΤΟΡΙΑ  της  ‘ΚΟΥΛΟΥΡΑΣ’  (CURL) στα  ΣΕΙΡΙΤΙA. Πιέσατε ΕΔΩ

Η προέλευση των αμφιμασχαλίων. Πιέσατε ΕΔΩ

Η ΦΡΕΓΑΤΑ. Πιέσατε ΕΔΩ

ΤΟ ΟΛΛΑΝΔΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ. Πιέσατε ΕΔΩ
 
 

Τετάρτη, 16 Αυγούστου 2017

Η Διαβόητος Βιαία Ναυτολογία στο Βρετανικό Ναυτικό


Η Διαβόητος Βιαία Ναυτολογία στο Βρετανικό Ναυτικό
ΜΕΡΟΣ Α
Περί Αλός

του Ηλία Μεταξά
τ. Οικονομικού Αξιωματικού του Ε.Ν.

Δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Ναυτική Επιθεώρηση»,
έκδοση Υπηρεσίας Ιστορίας Ναυτικού/ΓΕΝ,
τεύχος 598, σελ. 30, ΔΕΚ 2016- ΦΕΒ 2017.
Αναδημοσίευση στο Περί Αλός με την έγκριση της ΝΕ.

 

Ακολουθείται η ορθογραφία του συγγραφέως Η. Μεταξά.



«Press Gang». Καρικατούρα του 1780.
Πηγή:
Vaisseau de Ligne, Time Life, 1979.
 
 
Το Βρετανικό Ναυτικό επί αιώνες κυριαρχούσε στους Ωκεανούς. Έδινε το παράδειγμα σε άλλα Πολεμικά Ναυτικά να το μιμούνται, να ακολουθούν τις Τακτικές του και το κυριότερο, τα περισσότερα εξ αυτών να αντιγράφουν τις στολές του μέχρι των ημερών μας. Αυτό το θαυμάσιο Ναυτικό το εδημιούργησαν εκείνοι οι απλοί και αγράμματοι Ναύτες που από μόνοι τους έγιναν θρύλος και τους αξίζει ο θαυμασμός. Οι περισσότεροι από αυτούς «εναυτολογούντο» δια της βίας, ημείβοντο ελάχιστα και ζούσαν μόνιμα μέσα στην υγρασία και γενικώς κάτω από βρώμικες και εν πολλοίς κτηνώδεις συνθήκες.
Ετιμωρούντο δια το παραμικρό (ή και κανένα παράπτωμα) με απάνθρωπες ποινές. Όταν άρχιζε κάποιος πόλεμος, τους έδιναν τον κυνικό χαρακτηρισμό “DD”(Discharged Dead) = απολυθέντες νεκροί. Οι αντικαταστάτες τους εξηναγκάζοντο να μπουν στα καράβια με τις “Press Gangs”, όπως θα δούμε πιο κάτω.

Όταν τελείωνε το ταξίδι ή ο πόλεμος, εγκατελείποντο στην μοίρα τους άρρωστοι, άφραγκοι και ξεχασμένοι. Είναι απορίας άξιον πώς κατόρθωναν να έχουν τόσο υψηλό ηθικό και να φτιάξουν ένα πανίσχυρο Όπλο το οποίον έβλεπαν με δέος σε όλο τον Κόσμο. Οι Άγγλοι λένε ότι δια την ναυπήγηση ενός πλοίου χρειάζονται 2 χρόνια. Δια να καταρτισθεί ένας Ναύτης απαιτούνται 4 χρόνια. Δια να ετοιμασθεί ένας Κυβερνήτης 10 χρόνια και ένας Ναύαρχος 20 χρόνια.

Οπωσδήποτε και οι Αξιωματικοί τους είχαν τεραστίαν επίδραση και συμβολή στην παντοδυναμία του Royal Navy. Οι περισσότεροι κατετάσσοντο σε πολύ μικρή ηλικία που σήμερα τα παιδιά συνήθως πηγαίνουν ακόμη στο Γυμνάσιο. Συνήθως ήσαν γόνοι αριστοκρατικών ή μεγαλο-αστικών οικογενειών με γονείς επιστήμονες ή εμπόρους. Πολύ λίγοι ήσαν από οικογένειες οι οποίες ανήκαν στα χαμηλότερα (εισοδηματικά) στρώματα της κοινωνίας. Άρχιζαν ως Μαθητευόμενοι δίπλα στους Κυβερνήτες τους, δήθεν ως «Καμαρωτάκια» και μάθαιναν την δουλειά τους από την καρένα μέχρι το άλμπουρο.

Στην εποχή του πανιού μέτραγε ο άνθρωπος και όχι η τεχνολογία (που δεν υπήρχε). Εχρειάζετο μεγάλο κουράγιο και πειθαρχία να πλησιάζεις τον εχθρό αργά-αργά με την πνοή του ανέμου, να δέχεσαι τις βολές του και να μην τις ανταποδίδεις έως ότου ο «Καπετάνιος» σου θα κρίνει την κατάλληλη στιγμή δια να διατάξει πυρ. Επίσης, απαιτούσε θαυμάσια ηγετικά προσόντα από τους
Αξιωματικούς, οι οποίοι έπρεπε να περπατούν ήρεμοι χωρίς να προφυλάσσονται ανάμεσα στα Πληρώματα στις θέσεις μάχης και στις ομοχειρίες των κανονιών δια να τους δίνουν οδηγίες και να τους εμψυχώνουν.



Πόστερ κατατάξεως του πλοίου
''PALLAS'' με κυβερνήτη τον
Πλοίαρχο Κόχραν. ΦΩΤΟ: Ν.Ε.

Οι Αξιωματικοί προ της μάχης φορούσαν την καλλίτερη τους “Full Dress” με περισκελίδες τύπου «κυλότ» και λευκές μεταξωτές κάλτσες. Δεν φορούσαν τις υψηλές μπότες τους, ώστε εάν ετραυματίζοντο στα πόδια να μη χάνουν πολύτιμα λεπτά μέχρι να τις βγάλουν δια να επιδέσουν τις πληγές τους. Όποιος ετραυματίζετο πρώτος, εδικαιούτο ιατρική περίθαλψη πρώτος, αδιακρίτως του βαθμού του. Τα καράβια πλησίαζαν το ένα το άλλο και εκανονιοβολούντο συνεχώς. Στα καταστρώματα υπήρχαν διάσπαρτα διαμελισμένα κορμιά και ήταν τόσο ολισθηρά από τους ποταμούς αίματος ώστε έριχναν πολλά μπουγέλα με άμμο δια να μπορούν να σταθούν όρθιοι. Τα πλοία τράκαραν και τα κολλούσαν το ένα δίπλα στο άλλο ρίχνοντας γάντζους. Εκείνο δε το Πλήρωμα το οποίον είχε τις λιγότερες απώλειες, σαλτάριζε επάνω στο εχθρικό με σπάθες, τσεκούρια, πιστόλες, καμάκια, κεφαλοθραύστες κ.λπ. και άρχιζε ο δεύτερος γύρος του μακελειού μέχρι να κατεβάσει την σημαία του ο ηττημένος.

Οι αμυνόμενοι έριχναν στην κουβέρτα γλοιώδη μίγματα και τα ειδικά καρφιά, τους γνωστούς Tριβόλους, οι εισβολείς γλιστρούσαν, έπεφταν και έτσι τους κατέσφαζαν ευκολότερα. Πολλές φορές αυτές οι ανελέητες μάχες διαρκούσαν μέχρι και 3 ακόμη και 4 ημέρες, εφ’ όσον το επέτρεπαν οι καιρικές συνθήκες και το φως της ημέρας. Διεκόπτοντο μόνον όταν ενύκτωνε ή ξεσπούσε ξαφνικά θύελλα και απεκολλούντο τα πλοία.

Όταν ο αμυνόμενος Καπετάνιος έβλεπε ότι χάνει το πλοίο του, το ανετίναζε μαζί με όλους τους εισβολείς επάνω. Όταν τον κατεδίωκαν και τον έφθαναν, το έκαιγε. Όταν νικούσε, απηγόρευε στο Πλήρωμά του να ανασύρουν από την θάλασσα τους επιζήσαντες εχθρούς. Εις πάσαν περίπτωσιν οι Ναύαρχοι αναχωρούσαν από το μέρος της ναυμαχίας έχοντας χάσει περισσοτέρους από τους μισούς άνδρες τους.

Επί κεφαλής του Αγήματος Εμβολής ήσαν οι Αξιωματικοί, πολλές φορές και ο Κυβερνήτης αυτοπροσώπως. Κατ’ επανάληψη την στιγμή του ρεσάλτου τα πλοία συνέβαινε να «ξελασκάρουν» λίγο από τις αρπαγές τους με αποτέλεσμα να πέφτουν ανάμεσα τους οι εφορμούντες, οι οποίοι συνεθλίβοντο, όταν αυτά κολλούσαν πάλι με τον κυματισμό.



The pressgang, or Jack in the bilboes (1790).
George Morland, from Humorous art : pictorial notes on the social
aspects of life in the Royal Navy, With descriptive
notes by Joseph Grego, London, 1891(?). (Source: archive.org)

Σκηνές κολάσεως που ενδεχομένως να μην είναι σε θέση να καταλάβουν τα Στελέχη των Ναυτικών σήμερα. Όλοι αυτοί έκαναν τρομερά κατορθώματα με την κατάλληλη ηγεσία. Κωπηλατούσαν με τις βάρκες τους ρυμουλκώντας
το πλοίο τους σε περίπτωση απολύτου νηνεμίας.

Επίσης, κωπηλατούσαν αθόρυβα με τα κουπιά τυλιγμένα σε κουρέλια δια να επιτεθούν σε ανυποψίαστα αγκυροβολημένα πλοία ή φρουρές στην ξηρά. Τράβαγαν τα κανόνια τους ή τις βάρκες τους μέσα σε ζούγκλες ή τα ανέβαζαν σε υψώματα δια να τα εγκαταστήσουν σε κάποια στρατηγικά σημεία. Ήσαν οι πρόδρομοι του Ανορθόδοξου Πολέμου χωρίς να το ξέρουν.

Την σήμερον ημέραν η μεγάλη πλειονότης των Ναυτών μας δεν έχει ρίξει ούτε μία σφαίρα. Ίσως κάτι τέτοιο να συμβαίνει και σε άλλα Ναυτικά, αλλά αυτούς μπορούμε να τους δικαιολογήσουμε επειδή δεν έχουν την τιμή να είναι «Έλληνες Θαλασσινοί».

Η Βρετανία είχε την τύχη να ευρίσκεται στην Βορειοδυτική γωνία της Ευρώπης και να «προστατεύεται» απ’ αυτήν από το βολικό English Channel. Τα Βρετανικά νησιά δεν ήσαν ούτε ελκυστικός, ούτε εύκολος στόχος δι’ επιθέσεις. Ενώ οι λοιπές Ευρωπαϊκές Χώρες συνεκρότουν τεραστίους Στρατούς δια τα φιλόδοξα σχέδια τους, η Αγγλία αρχικώς (προτού γίνει Μεγάλη Βρετανία το 1707 και Ηνωμένο Βασίλειο το 1801) έστεκε παράμερα και κατόρθωνε να γλιτώνει από τις δυστυχίες των λοιπών Ευρωπαϊκών Λαών, οι οποίοι αλληλοεσφάζοντο επί αιώνες.



Πόστερ κατατάξεως στο
''SHOREHAM''
το 1803. ΦΩΤΟ: Ν.Ε.

Δια την Αγγλίαν ήταν υπεραρκετός ο παντοδύναμος Στόλος της, καθώς και η σατανική διπλωματία της, η οποία της απέφερε συμφέρουσες συμμαχίες. Έτσι, είχε πάντοτε τη διακριτική ευχέρεια να αποφεύγει μία σύγκρουση όταν οι περιστάσεις δεν την ευνοούσαν, αλλά να μπαίνει σε έναν πόλεμον οσάκις ήταν βεβαία ότι θα εξέλθει πολλαπλώς ωφελημένη. Απέκτησε παντού Κτήσεις διαφόρων νομικών μορφών όπως, Colonies, Dominions, Protectorates, Mandates κ.λπ. Έφτιαξε την Αυτοκρατορία της, αλλά στα τελευταία της την μετέτρεψε σε «Koινοπολιτεία».

Το Royal Navy (RN) ανέκαθεν είχε δυσκολίες ως προς την εξεύρεση ανδρών, ώστε να συμπληρώνει την οργανική δύναμη όλων των πλοίων του. Εξυπακούεται ότι στις πολεμικές περιόδους ήταν ακόμη χειρότερα, καθ’ όσον εχρειάζοντο και περισσοτέρους άνδρες και δια τον Στρατό Ξηράς. Εκ των πραγμάτων ήσαν υποχρεωμένοι να καταφεύγουν στην Βιαία Στρατολογία. Πράγμα όχι πρωτόγνωρο στην Αγγλία. Σε μία φεουδαρχική κοινωνία όλοι οι άνδρες ήσαν υποχρεωμένοι να πολεμήσουν δια την άμυνα του Βασιλείου, όταν αυτό εκινδύνευε. Επομένως, η Βιαία Ναυτολογία (Impressment) ήταν φυσιολογικό εξ ίσου δια Στρατιώτες και δια Ναύτες.

Το 1641 στο Κοινοβούλιο είχε γίνει μεγάλη αντιπαράθεση δια το κατά πόσον είναι ορθή η κατάργηση της Βιαίας Ναυτολογίας. Τελικώς απεφάσισαν ότι είχαν επείγουσα και επιτακικήν ανάγκη των πολυτίμων υπηρεσιών του Ναυτικού. Άρα δεν ήταν εφικτό να καταργήσουν την επιστράτευση σε οιανδήποτε περίοδο κρίσεως διότι εθεωρείτο Βασιλικό προνόμιο. Όμως κατά τις Επαναστάσεις και τους δύο Εμφυλίους Πολέμους 1642-46 και 1648-49, ανεπτύχθησαν οι ιδέες περί ατομικών ελευθεριών και περιστολής των κρατικών εξουσιών με επακόλουθο την κατάργηση της Βιαίας Στρατολογίας, αλλά μόνον των στεριανών.

Τα καθεστώτα άλλαζαν συχνά, το 1649, το 1660, το 1688. Ως εκ τούτου κάθε νέα Κυβέρνηση ησθάνετο πολύ ανασφαλής και πολύ εξηρτημένη από ένα ισχυρό Ναυτικό που θα την βοηθούσε να παραμένει στην εξουσία. Άρα δεν την συνέφερε να κηρύξει παράνομο το “Impressment” διότι έτσι θα αποδυνάμωνε το Ναυτικό της, το οποίον παραδοσιακώς εστήριζε το Κοινοβούλιον, ασχέτως από τον επιθετικό προσδιορισμό, τον οποίον του είχαν προσάψει ως «Βασιλικόν».

Κατά τους τρείς αιματηροτάτους Αγγλο-Ολλανδικούς Πολέμους 1652-54, 1665-67 και 1672-78, οι Ολλανδοί δεν επέβαλαν βιαία στρατολογία παρά τις τεράστιες ανάγκες τους. Προσελάμβαναν Γερμανούς, Νορβηγούς, ακόμη και Άγγλους επιδεινώνοντας την έλλειψη εθνικής ταυτότητος και ομοιογενείας των Πληρωμάτων τους, καθώς και το χάος στην εν γένει διοίκησή τους.



«Σύλληψη» κάποιου ράπτη. Διακρίνεται
 το ψαλίδι και το μέτρο. ΦΩΤΟ: Ν.Ε.

Η Βιαία Ναυτολογία έχει αφήσει τρομερά σημάδια στην Βρετανική λαϊκή συνείδηση. Ήταν ένα απάνθρωπο, ανήθικο και αναποτελεσματικό σύστημα κατατάξεως. Οι “Press Gangs” άρπαζαν τα αθώα και ανυποψίαστα θύματά τους από τους δρόμους, τα καπηλειά, τα πορνεία, ακόμη και μέσα από τα σπίτια τους. Τους εξηνάγκαζαν σε μίαν απαίσια και επικίνδυνη υπηρεσία στον Στόλο της Αυτού Μεγαλειότητος.

Η “Impressment Service” είχε επηρεάσει και την Αγγλική γλώσσα. Η λέξη “PRESS” ήταν μία κακή παραφθορά της ορθής λέξεως “PREST”. Αυτή είχε υποστεί αλλοίωση κατά τα τέλη του 18ου αιώνος, παρά το ότι ήταν ευρείας χρήσεως στην καθομιλουμένη. Η ορθή Αγγλική “PREST” προήρχετο από την παλαιάν Γαλλική “PREST”, η οποία εγράφετο και επροφέρετο ακριβώς το ίδιο.

Αυτή αρχικώς είχε την σημασίαν του δανείου ή της προκαταβολής, συν τω χρόνω εσήμαινε και ένα μικρό ποσό χρημάτων, το οποίον κατεβάλλετο στον ναυτικό κατά την κατάταξή του, ας πούμε κάτι ως δώρο (ή πριμοδότηση). Όμως με την τραγική πορεία των πραγμάτων κατήντησε να την μπερδεύουν με το ρήμα “tο Press”, το οποίον σημαίνει να πιέσεις. Έτσι, απέκτησε μία νέα δυσάρεστη έννοια, η οποία και επεκράτησε. Ο άνδρας που εισέπραττε το “King’s Shilling” δια να καταταγεί, εγένετο “Impresst” ή “Presst”.

Επίσης, η λέξη “Gang” αρχικώς εσήμαινε μίαν ομάδα Ναυτών διηρημένη σε συγκεκριμένην εργασία. Αλλά με τις απάνθρωπες και εν πολλοίς παράνομες δράσεις τους οι “Press-Gangs” συνεδέθησαν νοηματικά με την βία και την εγκληματικότητα και απέκτησαν πλέον την έννοια «Συμμορία Πιέσεως ή Αρπαγής». Ο μετέχων αυτής ελέγετο “Ganger”. Aπό αυτήν προήλθε και η γνωστότατη λέξη “Gangster” = κακοποιός, εγκληματίας, συμμορίτης κ.ο.κ.

Η Βρετανία ανεπτύχθη σε μεγάλη Ευρωπαϊκή και Παγκόσμια Δύναμη χάρη στο Ναυτικό της και ουδείς εκ των κυβερνόντων μπορούσε (ή τολμούσε) να βρει έναν εναλλακτικό τρόπο διευρύνσεως του Στόλου και αυξήσεως των Πληρωμάτων επειγόντως σε περίοδο εθνικού κινδύνου. Στους δυστυχείς Ναύτες λοιπόν έπεφτε το βάρος όλο και περισσότερο της αμύνης του Κράτους. Υπέφεραν δια τον απλούστατο λόγον ότι ήσαν οι πιο κατάλληλοι και χρήσιμοι στην Κυβέρνηση από τις άλλες κοινωνικές ομάδες. Είχε γίνει πλέον παράδοση το Κράτος να διαφεντεύει τις υπηρεσίες των Ναυτικών.

Τοιουτοτρόπως το “Impressment” διετηρήθη σε πείσμα των φιλελευθέρων ιδεών της εποχής και εχειροτέρευε με τα χρόνια. Όσο οι Ναύτες αντιστέκοντο περισσότερο, τόσο ηύξαναν και οι ανταρσίες. Δεν υπήρχε συγκεκριμένος Νόμος, ο οποίος επέτρεπε αυτήν την βαρβαρότητα, αλλά ούτε και να την απαγορεύει. Μία δικαστική απόφαση του 1743 απεφάνθη ότι ο Βασιλεύς, ως επί κεφαλής του Λαού έχει το δικαίωμα να απαιτήσει τις υπηρεσίες οιουδήποτε προσώπου μπορεί να φέρει όπλα. Αβιάστως εξάγεται το συμπέρασμα ότι μπορούσε να απαιτήσει και από αυτήν την συγκεκριμένη μερίδα της κοινωνίας, δηλαδή τους Ναυτικούς, να υπεραμυνθούν της εθνικής ασφαλείας. Μία άλλη παρομοία απόφασις εξεδόθη και το 1776. Στο βιβλίο “The Book of the Warship” εκδόσεως 1933 με έκπληξη διαβάσαμε ότι: «Oι Press - Gangs παρά το ότι ευρίσκονται σε εκκρεμότητα, είναι ακόμη νόμιμες». Επομένως το “Impressment” βάσει Νόμου, εστρέφετο μόνον κατά των επαγγελματιών Ναυτικών. Εξεδίδοντο και Πιστοποιητικά Απαλλαγής δια την προστασίαν άλλων κατηγοριών πολιτών.

Όμως σε περιόδους υψίστου εθνικού κινδύνου επεβάλλετο η κινητοποίηση όλων των Στόλων. Υπήρχε κατεπείγουσα ανάγκη περισσοτέρων Πληρωμάτων, οπότε η ισχύς των Πιστοποιητικών Απαλλαγής ανεστέλλετο και οι “Press-Gangs” οργίαζαν. Άρπαζαν αδιακρίτως οιονδήποτε πολίτη εισβάλλοντας ακόμη και μέσα στα σπίτια τους.

Το 1792 το Βρετανικό Εμπορικό Ναυτικό είχε 118.000 Ναύτες. Το 1793 ήρχισαν οι «Επαναστατικοί Πόλεμοι» με την Γαλλία. Τότε η Μεγάλη Βρετανία είχε πληθυσμό περίπου 9.000.000. Το Κοινοβούλιο εψήφισε την αύξηση του R.N. στους 45.000 άνδρες. Το 1795 έφθασαν στους 85.000 και το 1799 στους 120.000. Την άνοιξη του 1803 επανήρχισαν οι «Ναπολεόντειοι Πόλεμοι». Το R.N. δυστυχώς ήταν καταναλωτής Ναυτών και όχι παραγωγός τους. Θεωρούσε δεδομένο ότι οι Ναύτες του έπρεπε να του έρχονται εκπαιδευμένοι από το Εμπορικό και επέμενε στο παραμύθι ότι δήθεν θα υπηρετούσαν προσωρινώς στο R.N. Θα απελύοντο με την λήξη του πολέμου και θα επανέκαμπταν στο Ε.Ν. Οι μεγάλοι πόλεμοι τότε διαρκούσαν από 8 έως 11 χρόνια χωρίς διακοπή.

Με δέλεαρ το Επίδομα Κατατάξεως παρέσυραν τους Ναύτες στο R.N. αλλά κακά τα ψέματα, η πιο γρήγορη στρατολόγηση ήταν η βιαία. Στα 1770 ο “Able Seaman” μπορούσε να φθάσει ακόμη και τα 30 Σελίνια μηνιαίως, δηλαδή 1,50 Λίρα. Στα 1801 ο μισθός του είχε επταπλασιασθεί λόγω της μεγάλης λειψανδρίας του πολέμου.



The Press Gang by Robert Morley (1857–1941).

Yπήρχαν τρείς τρόποι να εξεύρουν τον απαιτούμενο κόσμο, ας τους πούμε «ναύτες»:

1) VOLUNTEERS. Οι «Εθελονταί» εισέπρατταν κάποια «ψιλά» χρήματα μόλις κατετάσσοντο. Εκτός αυτών, έπαιρναν και προκαταβολικώς δύο μηνιαίους μισθούς.

Με αυτά τα χρήματα έπρεπε να αγοράσουν κάποια απαραίτητα είδη δια να «επιβιώσουν» επάνω στο καράβι, δηλαδή την αιώρα (μπράντα) δια να κοιμούνται και κάποια ρούχα. Φυσικά στολές δεν υπήρχαν ακόμη. Μόλις το 1856 είχε συσταθεί μία Επιτροπή δια το θέμα των στολών. Πρόεδρος ήταν ο Υποναύαρχος Henry John Rous (1795-1877).

Στις 30 Ιανουαρίου 1857 εξέδωσαν την Εγκύκλιο Νο.283 «Περί καθιερώσεως Στολής Υπαξιωματικών, Ναυτών και Ναυτοπαίδων». Ήταν το κλασικό πρότυπο που επεβλήθη σε όλον τον κόσμο και παραμένει σχεδόν το ίδιο μέχρι σήμερα.

Τα ως άνω είδη, πανάκριβα και κακής ποιότητος, επωλούντο στο “Slops” (αποθήκη ιματισμού του πλοίου). Υπόλογος ήταν ένας Warrant Officer, ο “Purser”. Φιλολογική αδεία, ας τον πούμε Ανθυπασπιστή. Το 1807 ωνομάσθη “Purser and Paymaster”, ισόβαθμος του “Lieutenant”. Από το 1945 ονομάζεται “Supply Officer” και μπορεί να φθάσει και στον βαθμό του Αντιναυάρχου. Με λίγα λόγια, είναι ο σύγχρονος Οικονομικός Αξιωματικός στα Πολεμικά και Εμπορικά Ναυτικά παγκοσμίως. Από την λέξη “Slops” με τα παλιόρουχά του, προέρχεται η λέξη “Sloppy”, η οποία σημαίνει κακοντυμένος, ατημέλητος.

Κατ’ ουσίαν, δεν ήσαν όλοι αυτοί οι ταλαίπωροι πραγματικοί «Εθελονταί» με την πλήρη και ελεύθερη βούλησή τους. Πολλούς τους είχαν ήδη αρπάξει οι συμμορίες των “Press-Gangs” και εκ των υστέρων έκαναν την ανάγκη φιλοτιμία ότι δήθεν προσεφέροντο οικειοθελώς. Τοιουτοτρόπως ήλλαζαν το “Status” τους, θα περνούσαν λίγο πιο ανθρώπινα και το σπουδαιότερο, θα εδικαιούντο να εισπράξουν και το “Bounty”. Αυτό ερμηνεύεται ως χρηματική ανταμοιβή δια κάποια γενναία πράξη. Εν προκειμένω δια την «παλικαριά» τους να μπούνε σε τέτοιου είδους πλοία. Το όνομά τους κατεχωρείτο στο “Muster Book” = Δυναμολόγιο και δίπλα έγραφαν την ένδειξη «V», Volunteer. Eκείνοι που παρέμεναν ως αρπαγέντες είχαν την ένδειξη «Ρ», Pressed.

Oι «Εθελονταί», αληθινοί ή όχι, αποτελούσαν την ραχοκοκαλιά του Ναυτικού. Υπήρχε και η έκφραση: «Καλύτερα ένας Εθελοντής, παρά τρείς Αρπαγέντες». Δι’ αυτό επροστάτευε και εδέχετο στις τάξεις του, όσους κατεδικάζοντο σε μικρές ποινές φυλακίσεως δια χρέη κάτω των 20 Pounds Sterlings. Kάτι μικροαπατεώνες, λωποδυτάκους κ.ο.κ, οι οποίοι προτιμούσαν να «μπαρκάρουν», παρά να εκτίσουν τις ποινές τους στις πανάθλιες φυλακές. Ενδεχομένως να διατηρούσαν κάποιαν ελπίδα ότι θα είχαν την ευκαιρία να λιποτακτήσουν κάπου.
Πηγή: Περί Αλός http://perialos.blogspot.gr/2017/08/blog-post.html
 

Για το Β και τελευταίο ΜΕΡΟΣ πιέσατε ΕΔΩ

 
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...